Ăn chay có hữu hiệu không?

Vậy ăn chay có giúp cho bạn khỏe mạnh?
Một phân tích gần đây, tập hợp kết quả của 10 nghiên cứu trước đó, so sánh sức khỏe của người ăn chay và người ăn chay thuần với người ăn tạp [ăn mặn], cho thấy câu trả lời là có.
Các nhà nghiên cứu tìm thấy ăn chay hoặc chay thuần liên quan đến việc nguy cơ mắc bệnh tim và bệnh ung thư giảm đáng kể, mặc dù không có sự khác biệt về tỷ lệ tử vong do mọi nguyên nhân.
Nói một cách khác, ăn chay hoặc chay thuần có lợi cho sức khỏe nhưng không nhất thiết khiến con người sống được lâu hơn.
Tôi dùng cụm từ “liên quan đến” bởi vì đây không phải là nghiên cứu ngẫu nhiên có kiểm soát theo tiêu chuẩn vàng, nơi bạn có một nhóm rất đông người và phân bổ ngẫu nhiên họ thành nhóm ăn chay hay chay thuần và ăn tạp rồi theo dõi xem điều gì xảy ra. Những nghiên cứu như vậy rất khó thực hiện.
Thay vào đó, họ so sánh những người ăn chay với những người ăn thịt và tìm kiếm sự khác biệt.
Vì người ăn chay thường là người quan tâm nhiều hơn về sức khỏe so với dân số nói chung, rất có thể là những khác biệt về sức khỏe không liên quan gì đến chế độ ăn kiêng của họ.
Vậy chương trình ăn chay của bác sĩ Yeo tiến triển ra sao?Sau khi ăn chay thuần trong một tháng, ông bị tụt mất 4kg và thắt lưng nhỏ lại được một nấc. Cùng với việc giảm mỡ bụng, cholesterol của ông cũng giảm được 12{4f3a94127a79cea53440bec84d22811b16bdd5260e82cb83ace8daf24170388b}.
Vậy ông có tiếp tục không? “Tôi thấy ngạc nhiên một cách lý thú,” ông nói, “và mặc dù không có kế hoạch ăn chay thuần toàn thời gian, từ bây giờ tôi sẽ cố gắng ăn chay ít nhất một vài ngày mỗi tháng.”
“Phải thừa nhận rằng tôi cảm thấy e ngại về việc phải ăn chay thuần trong suốt một tháng, nhưng một khi tôi đã học được một vài công thức nấu ăn, tôi thấy ổn và thực sự thích kiểu ăn này. Với tôi, điều then chốt là không biến các món ăn mặn với thịt thành món chay, mà là chọn những công thức nấu món chay thuần ngay từ đầu.”
“Những gì tôi nhớ nhất trong khi ăn kiêng là trứng – trước đó tôi tưởng là mình sẽ nhớ thịt nhiều hơn.”

Xu hướng ăn chay thuần đang bùng nổ trong những năm gần đây, với nhiều người quan tâm đến cách chọn thức ăn hoàn toàn chay tịnh, do quan tâm về sức khỏe, bảo vệ thú vật và môi sinh.

Người ăn chay thuần (vegan), không được ăn thịt, gia cầm, cá hoặc bất kỳ sản phẩm nào có nguồn gốc từ động vật, bao gồm trứng, sản phẩm sữa và gelatin.
Hiện tại số người ăn chay thuần ở Anh cao gấp bốn lần con số bốn năm trước đây.
Chuyển từ ăn mặn đến ăn chay thuần khó khăn như thế nào, và những lợi ích có thể mang đến cho sức khỏe là gì?
Trong loạt bài mới nhất của chương trình ‘Trust Me I’m A Doctor,’ Tiến sĩ Giles Yeo quyết định thử ăn chay thuần trong một tháng để xem đó có phải là lối sống mà ông có thể hình dung cho mình được không.
Và như Tiến sĩ Yeo nhanh chóng khám phá ra, một trong những điều khó khăn về việc ăn chay thuần là nhiều sản phẩm tưởng rằng không liên quan đến động vật thực sự là có.
Trứng, pho mát và thịt là là những món rõ ràng nhưng những món như mì ống (có trứng), mayonnaise (cũng thế) và rượu vang (một số đồ uống có cồn sử dụng xương cá hoặc chất đám từ các động vật khác trong quá trình sản xuất).
Cùng với việc đảm bảo không vô tình tiêu thụ sản phẩm có động vật, một trong những thách thức chính của việc ăn chay thuần là đảm bảo bạn không bỏ lỡ bất kỳ chất dinh dưỡng quan trọng nào.
Theo chế độ ăn chay thuần khiến bạn có nguy cơ bị thiếu sinh tố D cần thiết cho sức khỏe của xương.
Để có được sinh tố D qua chế độ ăn uống, người ăn chay có thể cần phải dựa vào những thực phẩm tăng cường, bao gồm một số loại sữa đậu nành, sữa gạo, nước cam hữu cơ và ngũ cốc ăn sáng.
Bạn cũng có thể phải uống thêm sinh tố D.
Hiện tượng thiếu i-ốt rất phổ biến ở Anh, đặc biệt là ở phụ nữ trẻ.
Sữa bò là nguồn i-ốt chính, và chất iốt thay thế trong những sản phẩm không phải là sữa, chẳng hạn như sữa hạnh nhân, có mức độ i-ốt thấp hơn nhiều. Bạn cũng có thể lấy i-ốt từ rong biển (mặc dù số lượng không thể đoán trước được) nhưng bạn có lẽ sẽ cần phải uống thêm sinh tố D.
Mối quan tâm lớn khác là có đủ sinh tố B12. Sinh tố này không có trong các loại hạt, hoặc rau củ, vì vậy người ăn chay và người ăn chay thuần sẽ cần phải tiêu thụ thêm ngũ cốc ăn sáng được tăng cường hoặc men dinh dưỡng.

Tuy nhiên, các chuyên gia dinh dưỡng cho biết tất cả các chất dinh dưỡng động vật không thể tạo ra, động vật phải nhận chất dinh dưỡng từ thực vật. Ví dụ, ta quý cá ở chỗ nó có Omega-3, tuy nhiên cá không thể tạo ra Omega-3 mà nó lấy từ các loại rong biển. Như vậy, chúng ta ăn động vật là ăn gián tiếp. Thay vì ăn trực tiếp, chúng ta lại ăn gián tiếp.
Việc tiêu thụ thịt hiện nay có một số bất cập đối với sức khỏe mà chúng ta không thể không quan tâm:
– Ngày 26/10/2015, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố danh sách các loại thịt có khả năng gây ung thư cao nhất. Theo các chuyên gia của Quỹ nghiên cứu Ung thư thế giới (WCRF), trong các loại thịt, thịt xông khói, giăm bông, xúc xích là loại gây ung thư lớn nhất cho con người, xếp nhóm 1 cùng nhóm với thuốc lá, rượu, amiăng, thạch tín và khí thải dầu diezel.
Mặc dù với bằng chứng hạn chế, các loại thịt đỏ như bò, lợn, cừu… vẫn được xếp vào nhóm 2, nhóm có khả năng gây ung thư, cùng nhóm với chất glyphosate chứa trong thuốc diệt cỏ (Chú ý: Nhóm thịt đỏ bao gồm cả thịt lợn).
Tất nhiên, công bố này của WHO ngay lập tức gặp sự phản đối của Hiệp hội Gia súc Mỹ, Hiệp hội thịt bò Mỹ và thậm chí cả một số chuyên gia dinh dưỡng không biết có được họ trả lương không, nhưng đối với người tiêu dùng có lẽ cũng đã đủ (http://www.bbc.com/news/health-34615621).

– Khi con vật được nuôi nhốt trong điều kiện chuồng trại chật hẹp, chúng thường xuyên bị stress. Và cũng giống như con người, khi bị stress cơ thể chúng sẽ sản sinh độc tố mà nhiều ngày sau mới có thể đào thải ra hết. Hơn nữa, khi bị giết mổ, những nỗi sợ hãi kinh hoàng thấm vào thịt chúng và tất nhiên chưa thể kịp đào thải. Và con người sử dụng thịt của chúng, đồng nghĩa với việc có thể có những rủi ro sức khỏe do những chất độc này mang lại.
– Chúng ta thường lo sợ trong thực vật có dư lượng hóa chất bảo vệ thực vật. Đây cũng là một thực tế. Chúng ta có thể tránh hoặc giảm bớt vấn đề này bằng cách chọn nguồn thực vật an toàn, áp dụng “mùa nào thức nấy”, ngâm rửa kỹ thực vật trước khi nấu ăn,…
Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy các hóa chất bảo vệ thực vật ở trong cơ thể con người được tìm thấy chủ yếu có nguồn gốc động vật. Điều này được lý giải do các loại động vật chúng phải ăn thực vật và ăn với số lượng rất lớn.
Do vậy, dư lượng hóa chất bảo vệ thực vật có thể tích lũy trong mô cơ của chúng. Chúng phải ăn hàng chục kg cỏ, rau mới tạo ra được 1 kg thịt, do vậy hàm lượng hóa chất bảo vệ thực vật tích lũy trong cơ thể chúng rất cao. Các loại rau cỏ của động vật cũng thường được phun xịt một cách vô tội vạ, không có kiểm soát và không được xử lý, không được rửa trước khi cho chúng ăn.
– Ngoài ra, thịt động vật có thể còn các dư lượng hóa chất khác như các hooc môn tăng trưởng hay thuốc kháng sinh
– Xét ở khía cạnh tinh tế hơn, đó là tình yêu thương động vật. Mọi sự sống đều có ý nghĩa, đều đáng trân trọng. Mọi con vật đều có quyền được sống và chúng cũng đều muốn được sống yên ổn, và cũng có những nỗi sợ hãi khủng khiếp khi chúng bị giết hại, bị “tra tấn” ở dầu sôi, lửa bỏng. Chúng ta không thể thấu hiểu chúng phải trải qua những gì, chúng kinh sợ như thế nào và chúng ta cũng không quan tâm đến điều đó. Vì việc giết một con vật đã quá quen thuộc. Quen thuộc đến nỗi, khi một con vật bị giết mà thương nó hay cứu nó thì có thể bị cho là “không bình thường”. Hầu hết, chúng ta giết chúng mục đích chỉ để làm thức ăn cho mình trong khi có vô vàn lựa chọn thực phẩm khác để đảm bảo nhu cầu dinh dưỡng? Giết động vật để thỏa mãn cái ham muốn ăn thịt của chúng ta. Chẳng một loài nào mà không có khả năng bị con người giết hại cả, ngay cả loài chó trung thành và tình cảm nhất.
Không phải con vật sinh ra để phục vụ con người như chúng ta vẫn nghĩ. Cũng không phải luật tiến hóa hay quy luật vũ trụ định vậy. Nếu bạn cho rằng vậy, thì bạn cần phải tìm hiểu thêm rất nhiều về các quy luật hằng có trong vũ trụ hay được gọi là chân lý. Bạn sẽ có những thông tin hoàn toàn khác với những gì bạn nghĩ. Quả thật, loài người đã có những “thói quen xấu” cần phải nghiêm túc nhìn lại với lòng trắc ẩn sâu sắc nếu muốn tiến hóa thật sự.

Nằm ngay mặt tiền đường Trần Hưng Đạo, Healthy Farm đơn giản và dễ bị nằm lẫn khuất giữa một khu vực rất nhiều hàng quán. Vậy nên, để nhìn thấy quán cần chú ý một tí, nhưng mãi đến khi bước vào quán mới cảm thấy sự lựa chọn của mình rất là xứng đáng. Cách biệt với thế giới bên ngoài bằng lớp kính trong suốt, tận dụng tối đa ánh sáng mặt trời, quán nhìn khá thoáng.
Thoát ly khỏi những ồn ào bên ngoài, thoát khỏi guồng quay mỏi mệt của công việc và những món thức ăn nhanh có hại, mọi thứ ở Healthy Farm đều rất đơn giản nhưng ấn tượng. Nhất là sau khi đẩy cánh cửa vào bên trong, mùi thơm của các loại thảo mộc dìu dịu rất dễ chịu. Điều làm tôi cũng như nhiều khách thích thú, đó là nhà hàng không có một menu cụ thể nào, khi mà khách sẽ được trải nghiệm cảm giác tự tay chọn mình những nguyên liệu chay theo sở thích.
Đầu tiên khách sẽ chọn rau ở ngay quầy rau ngay phía trước quầy, với cải trắng, cải rổ, cải thìa, bông hẹ, bông hành,… đủ loại. Quầy rau xanh mát mắt, tươi rói trông rất thích mắt nên bạn nào mà thích rau thì đây như “thiên đường”, thêm nữa là rau này được lấy từ Đà Lạt đó nha, do vườn trồng luôn.

Sau đó, bạn sẽ cho vào giỏ những loại mì mà mình yêu thích. Từ mì oganic đến các loại mì xanh, udon… mà kết hợp với nhiều nguyên liệu khác nhau mà sẽ ra hương vị khác nhau, ăn thích miệng. Có loại mì oganic được làm từ thuần rau củ nên vừa có màu sắc đẹp mắt, ăn rất ngon nhé. Mì ở đây cũng là mì chay.
iếp nữa là sẽ tiến tới quầy lạnh đựng khá nhiều loại thực phẩm chay rất bắt mắt. Đặc điểm rất thú vị ở Healthy Farm là ở điểm này, khi mà để tập cho khách có thói quen ăn chay để tốt cho cơ thể mà chưa quen, có kha khá món với cái tên giả mặn nhưng nguyên liệu chay 100{4f3a94127a79cea53440bec84d22811b16bdd5260e82cb83ace8daf24170388b} luôn đó. Có thịt viên, tôm, cánh gà,… được làm i như thật, hương vị như thật đến nỗi nhiều khách ngỡ ngàng vì không tin đó là nguyên liệu chay nha. Nhờ vậy mà khách ăn chay cũng đỡ chán ngán, vì đa dạng nhiều hương vị và màu sắc. Vậy nên khách thích cái gì là cứ gắp cái đó mà thôi. À, ở ngay quầy lạnh này còn có cả nấm, rau củ được xắt lát các loại nữa, dùng chung với rau ban đầu là thơm ngon đủ vị.

Rồi cuối cùng chỉ cần làm bước thanh toán đơn giản, đưa hết “nguyên liệu” đã chọn cho bếp và đợi món. Đừng lo lắng, với kinh nghiệm và tay nghề của bếp – những người đã ăn chay lâu năm – đủ khả năng biến nguyên liệu của bạn thành những phần mì “thần kì” đến ngon miệng. Có hai loại mì khô, mì nước nên tùy theo sở thích nhớ dặn bếp nhé.
Phần mì nóng hổi với đầy đủ nguyên liệu được đảo đều thơm phức với gia vị được nêm nếm vừa miệng. Đảo đều sợi mì đan xen lẫn với “tôm”, “đùi gà”… rồi dùng đũa gắp cho ngay vào miệng. Sợi mì dai dai, sật sật với vị vừa miệng, rít một hơi sợi mì ngon quá xá luôn.

Mà điểm cũng thú vị không kém là nhà hàng bán món chay xuyên suốt “24/7”, tức là ngày nào trong năm nhà hàng cũng bán. Thay vì mỗi khi muốn ăn một món chay thiệt ngon, ở những quán khác thường bán vào dịp lễ hoặc theo buổi cố định, thì với thời gian mở cửa từ 10g30 sáng tới 11g đêm, bất kì lúc nào cũng có thể “thả ga” ăn cho đã nha.
Thậm chí, để khách có thể chủ động làm món chay tại nhà, dễ lắm, nhà hàng còn có sẵn luôn các mặt hàng đồ chay đóng hộp của thương hiệu Âu Lạc, cho khách tha hồ chọn lựa thoải mái mà giá lại khá rẻ luôn đó!
À, ở Healthy Farm có luôn menu nước đủ loại với capocino, matcha… và cả kem, đều được làm bằng sữa đậu nành chứ không dùng sữa bò nhé. Chay thuần chất luôn nha! Vừa ăn ngon, vừa thử tài chế biến món chay ngon, còn gì lại khiến bạn từ chối nhỉ?